Son illərdə mətbuatda dönərdən baş verən kütləvi zəhərlənmə halları ilə bağlı xəbərlər artmaqdadır.
Avropa.info bildirir ki, bu hallar əhali arasında ciddi narahatlıq doğurur və bir çox suallar yaradır. Bu zəhərlənmələr ucuz və keyfiyyətsiz ət istifadəsindən qaynaqlanır, yoxsa ətin düzgün saxlanmaması və bişirilməsindəki nöqsanlarla bağlıdır?
Mütəxəssislərin fikrincə, əsas səbəblərdən biri dönərxanalarda sanitar-gigiyenik normalara yetərincə riayət olunmamasıdır. Qida ilə birbaşa təmasda olan işçilərin gigiyenik qaydalara əməl etməsinə nəzarətin zəifliyi, bişmiş və çiy məhsulların eyni səthdə hazırlanması, təmizlənməmiş tərəvəzlər və otaq temperaturunda saxlanan souslar zəhərlənmə riskini artıran amillərdir.
Dönər hazırlanmasında istifadə edilən ətin keyfiyyəti də mühüm rol oynayır. Bəzi dönərxanalarda mənşəyi məlum olmayan, çox ucuz qiymətə alınan və ya dondurulmuş ətlərin istifadəsi müşahidə olunur. Belə ətlərin düzgün saxlanılmaması, dəfələrlə dondurulub açılması və ya təkrar istifadəsi mikrobioloji risklər yaradır. Lakin təkcə keyfiyyətsiz ət yox, onu saxlama və bişirmə texnologiyasındakı nöqsanlar da zəhərlənməyə səbəb ola bilər. Mütəxəssislər qeyd edir ki, təhlükəli temperatur zonasında saxlanılan və ya tam bişirilməyən ət salmonella kimi bakteriyaların çoxalması üçün əlverişli şərait yaradır.
Eyni zamanda, souslar və salatlar da təhlükə mənbəyinə çevrilə bilər. Xüsusilə yay aylarında mayonez və ketçup kimi sousların isti mühitdə saxlanması, turşuların düzgün fermentasiya olunmaması və tərəvəzlərin yaxşı yuyulmaması nəticəsində ciddi zəhərlənmələr baş verə bilər.
Qida üzrə ekspertlər qeyd edirlər ki, zəhərlənmələrin səbəbi adətən bir yox, bir neçə faktorun birləşməsi olur. Yəni ucuz və keyfiyyətsiz ət istifadəsi ilə yanaşı, sanitar qaydalara əməl edilməməsi, avadanlıq çatışmazlığı və işçilərin peşə hazırlığının zəifliyi də bu halların baş verməsində mühüm rol oynayır.
Beləliklə, dönərdən zəhərlənmə hallarını yalnız ucuz ətlə əlaqələndirmək düzgün deyil. Əsas problem qida təhlükəsizliyi sahəsində olan nəzarətsizlik, keyfiyyətsiz xammal seçimi və texnoloji proseslərə biganə yanaşmadan qaynaqlanır. Bu halların qarşısını almaq üçün həm dövlət nəzarəti gücləndirilməli, həm də dönər istehsalçıları ciddi məsuliyyət daşımalıdır. İstehlakçılar da seçdikləri qidalanma məkanına qarşı daha diqqətli və tənqidi yanaşmalıdırlar.
