Amazon tropik meşələrinin altında aparılan yeni LIDAR araşdırması yüzlərlə gizli qədim tikili aşkar edib. Əldə edilən məlumatlar göstərirdi ki, bölgədəki qədim sivilizasiya düşünüləndən çox böyükdür və zirvəsində milyonlarla insana ev sahibliyi etmiş ola bilər.
Eramızdan əvvəl 600-850-ci illər arasında Amazonun cənub-qərbində mövcud olan Aquiry sivilizasiyası bölgədə xəndəklərlə əhatə olunmuş nəhəng həndəsi torpaq tikililər (geoqliflər) inşa etmişdir.
Helsinki Universitetindən arxeo-antropoloq Martti Parssinenin rəhbərlik etdiyi beynəlxalq komanda LIDAR texnologiyasından istifadə edərək hava lazer skanları ilə tropik meşələrin altında gizlənmiş strukturların xəritəsini çəkib.
Avropa.info-nun məlumatına görə LIDAR texnologiyası ilə 396 yeni struktur aşkar edilib
Tədqiqatçılar bölgədə 4497 kvadrat kilometr ərazini skan edərək, 396-sı ilk dəfə aşkar edilmiş cəmi 432 torpaq quruluşu aşkar ediblər. Tədqiq olunan ərazinin bütün Amazon bölgəsinin 3 faizindən azını təşkil etməsi sivilizasiyanın əhatə etdiyi ərazinin miqyasını ortaya qoydu.
Mövcud məlumatlara əsaslanaraq, elm adamları Aquiry sivilizasiyasının eramızın 200-cü illərində zirvəsində 183 min kvadrat kilometr əraziyə yayıldığını təxmin edirlər. Bölgədə 24 min ilə 30 min arasında torpaq tikili ola biləcəyi və əhalisinin 1,2 milyondan 3 milyona çatdığı təxmin edilir.
Bildirilir ki, Aquiry mədəniyyəti tək bir səltənət və ya imperiya deyil, ümumi ənənələrlə bağlı icma şəbəkələrindən ibarətdir. Evlərin taxta quruluşuna görə günümüzə qədər gəlib çatmadığı, lakin mərasim və siyasi toplantı yeri kimi istifadə edilən dərin xəndək tikililərinə geniş yolların birləşdirildiyi qeyd edilir.
Amazonun “toxunulmamış təbiəti” haqqında təsəvvürlər dəyişir
LIDAR tapıntıları Amazon tropik meşəsinin toxunulmamış bakirə meşə kimi ənənəvi görünüşünün dəyişməli olduğunu ortaya qoydu.
Tədqiqatçılar bildirirlər ki, eramızın 200-cü illərində bölgə qarğıdalı, manok, balqabaq və pambıq tarlaları ilə əhatə olunmuş yaşayış məntəqələrindən ibarət idi; Bildirdi ki, ətrafdakı meşələr meyvə və fındıq ağacları ilə insan əli ilə idarə olunur.
Aquiry sivilizasiyasının niyə eramızın 850-ci illərində yoxa çıxdığı və eramızın 1000-ci ilə qədər olan dövrdə baş verənlərlə bağlı araşdırmalar davam edir. Araşdırmanın nəticələri Nature jurnalında dərc olunub.
