Kitab analitiki Lara Yemezin analizlərinə görə, “Leziz Kadavralar” yalnız bir distopiya romanı deyil, insanlığın etik sərhədlərini, dilin gücünü və cəmiyyətin vəhşiliyi necə normallaşdıra bildiyini təsirli şəkildə gözlər önünə sərən sarsıdıcı bir xəbərdarlıqdır.
Avropa.info Lara Yemezin təhlil məqaləsini təqdim edir:
LARA YEMEZ / KİTAB ANALİTİKİ
Müasir dövrdə ədəbiyyat hər zaman zövq verməyi hədəfləmir, bəzən əsas məqsəd oxucunu narahat etməkdir.
“Leziz Kadavralar” təsirli və yadda qalan üslubu ilə bu istiqamətin ən güclü nümunələri sırasındadır. Bazterrica bizə sadəcə alternativ bir reallıq təqdim etmir, bugünkü həyat tərzimizin qaranlıq tərəflərini bütün çılpaqlığı ilə üzümüzə vurur.
QƏBUL EDİLMİŞ REALLIĞIN DƏHŞƏT HEKAYƏSİ
Ət sənayesinin, insanın birbaşa özünə çevrildiyi dəhşətli kabus… Agustina Bazterrica qurduğu dünyada vəhşiliyi tabu olmaqdan çıxarıb gündəlik həyatın adi bir hissəsinə çevirir. Roman Markosun kəsimxanalar və bürokratiya ilə əhatələnmiş boz dünyasında cərəyan edərkən, oxucunu əxlaqi bir güzgü qarşısında tək qoyur.
Bu sistemdə qorxunc olan yalnız istehsal edilən “məhsul” deyil, cəmiyyətin ortadakı dəhşəti sorğulamadan, demək olar ki, rutinə çevriləcək qədər sürətlə qəbul etməsidir. Bundan əlavə, romanda istifadə olunan dil vəhşiliyin zehni mexanizmini açıq şəkildə göstərir. İnsanların “anbar ehtiyatı” və ya “məhsul” kimi etiketlənməsi Bazterricanın oxucu üzərində qurduğu ən güclü zehni oyundur.
Yazar dilin necə təsirli bir silaha çevrildiyini və insani dəyərləri necə məhv etdiyini ustalıqla göstərir. İnsanın “məhsul” və ya “anbar ehtiyatı” kimi təsvir edildiyi bu sistemdə dil sadəcə ünsiyyət vasitəsi deyil, eyni zamanda cinayəti legitimləşdirən bir alətə çevrilir.
KURUMSALLAŞAN VƏHŞƏT
Agustina Bazterrica, yaratdığı distopiyada bizi yalnız vəhşətlə deyil, bu vəhşiliyin nə qədər peşəkar şəkildə idarə olunduğu ilə də üz-üzə qoyur. Kitabda təsvir edilən dəhşətli səhnələr( səs telləri kəsilmiş “damazlıq” qadınlar, varlıların bazar əyləncəsinə çevrilmiş insan ovları və ya insanın dərisinin soyulma prosesinin texniki dillə izahı) təkcə vəhşət elementləri deyil, bunlar sistemin nə qədər hiyləgər şəkildə işlədiyinin konkret sübutlarıdır.
Bu qaranlıq mexanizmin mərkəzində isə kəsimxanaları nəzarətdə saxlayan peşəkar Marcos dayanır. Onun gündəlik həyatındakı ruhsuz rutin oxucunu sarsıdan əsas məqamdır. Kəsimxana səhnələrindəki sərt və qaydalara bağlı təsvir bizə bir həqiqəti göstərir, vəhşət institutlaşdığı anda adi hala çevrilir.
Əgər kəsimxanada axan qan qanuni sənədlərlə təsdiqlənibsə, cəmiyyət üçün bu artıq əxlaqi problem deyil, sadəcə iqtisadi məsələyə çevrilir. Roman bununla etik anlayışını sorğulatdırır və etik sərhədlərin ictimai qəbul qarşısında nə qədər asan dəyişə bildiyini nümayiş etdirir.
“Leziz Kadavralar” yalnız bir hekayə danışmır, eyni zamanda xəbərdarlıq edir. İnsanlığın sərhədlərini, dilin gücünü və əxlaqın kövrəkliyini sorğulayan bu roman, oxucunu bitdikdən sonra belə narahat etməyə davam edir.
Avropa.info
