Çinin xarici işlər naziri Vanq Yi bildirib ki, Yaponiya İkinci Dünya Müharibəsindəki təcavüz tarixindən dərs almasa, müharibədən sonrakı nizama meydan oxumasa və militarizmə üz tutaraq müharibə cinayətkarlarını diriltməyə çalışsa, onun gələcəyi olmayacaq.
Avropa.info xəbər verir ki, Çin Xarici İşlər Nazirliyindən verilən məlumata görə, nazir Vanq Pekində ölkəsinə səfər edən Yaponiya Beynəlxalq Ticarətin Təşviqi Assosiasiyasının (JAPIT) prezidenti Takeşi İvayanı qəbul edib.
Görüş zamanı Vanq, bu ilin İkinci Dünya Müharibəsindən sonra yapon hərbi cinayətkarlarının mühakimə olunduğu Tokio məhkəmələrinin 80-ci ildönümü olduğunu xatırladaraq, “Yaponiya tarixdən dərs almasa və müharibədən sonrakı “Sülh konstitusiyasına” meydan oxumasa, təcavüz keçmişini geri qaytarmağa və müharibə cinayətkarlarını diriltməyə çalışsa, üzünü gələcəyə çevirə bilməyəcək, üzünü gələcəyə çevirə bilməyəcək” dedi.
Çinli nazir deyib: “Yaponiya üçün təxirəsalınmaz vəzifə liderlərinin Tayvan məsələsi ilə bağlı səhv sözlərini və hərəkətlərini düzəltmək, tarixi problemlərə düzgün münasibət bəsləmək, Çin haqqında rasional və obyektiv anlayışa sahib olmaqdır”. dedi.
Çin və Yaponiya arasında gərginlik
Wang’ın açıqlamaları, Çinlə suverenlik mübahisəsi olan Tayvana hərbi müdaxilə ehtimalını gündəmə gətirən Yaponiyanın Baş naziri Takaichi Sanae-nin sözləri ilə başlayan Pekin və Tokio arasında diplomatik gərginliyin uzantısı kimi qiymətləndirilir.
Baş nazir Takaiçinin 7 noyabr 2025-ci il tarixində Yaponiya Parlamentinin Diet iclasında Tayvan boğazına müdaxiləni “ölkəsinin varlığını təhdid edən bir vəziyyət” kimi qiymətləndirəcəyini və hərbi güc tətbiq edə biləcəyini söyləməsi, bölgəni öz ərazisi kimi görən Çinin reaksiyasına səbəb oldu.
Takayçinin təbirincə desək, ilk dəfə olaraq Yaponiyanın bir baş naziri Tayvana işğal olunarsa, Yaponiyanın hərbi şəkildə iştirak edəcəyini açıq şəkildə bəyan etmiş və bu məsələdə ölkənin qəbul etdiyi “strateji qeyri-müəyyənlik” siyasətindən fərqli münasibət nümayiş etdirmişdir.
Reaksiyalardan sonra Yaponiyanın baş naziri Tayvanla bağlı sözlərinin hipotetik olduğunu və gələcəkdə bu cür şərhlərdən qaçacağını bildirsə də, sözlərini geri götürməkdən imtina edib.
Pekin rəhbərliyi Takaiçinin sözlərinə görə Yaponiyaya etiraz notası verdi və böhran səyahət xəbərdarlığından uçuşların ləğvinə, bloklanan konsertlərdən idxal qadağalarına, siyasi polemikadan hərbi sürtüşmələrə qədər uzanan bir kurs izlədi.
Digər tərəfdən Yaponiyada hakim Liberal Demokrat Partiyasının (LDP) liderləri və siyasətçilərinin İkinci Dünya Müharibəsində hərbi cinayətlərə görə mühakimə olunan yüksək rütbəli əsgərlərin məzarlarının yerləşdiyi mübahisəli Yasukuni məbədini qurban göndərməsi və ziyarət etməsi Çinin reaksiyasına səbəb olur.
