“Amerika analitiklərinin Rusiyanın qələbəsi barədə danışmaları bir növ Donald Trampın Putinə siyasi borc qaytarması kimi qiymətləndirilə bilər; Rusiya xarici işlər nazirinin müavini Qaluzinin TRIPP barədə bəyanatı isə özündə hərbi müdaxiləni ehtiva edən diplomatik təhdiddir”.
Avropa.info xəbər verir ki, bunu Sosdem.az-a Milli Cəbhə Partiyasının (MCP) başqanı müavini, siyasi şərhçi Vüqar Dadaşov deyib.
Poitoloq Qərb mütəxəssislərinin Rusiya-Ukrayna müharibəsi ilə bağlı irəli sürdüyü tezislərin arxasındakı real siyasi maraqları və Moskva daxilindəki kritik parçalanmaları diqqətə çatdırıb:
“Ukraynanın son dövrlərdə Rusiya üzərində açıq-aşkar hərbi üstünlüyünə baxmayaraq, aparıcı ABŞ analitikləri, xüsusən də ənənəvi mövqeyi ilə seçilən Con Mirşaymer, Duqlas Makqreqor, Ceffri Saks, Skott Ritter, Larri Conson, Lourens Uilkerson və sair analitiklər Rusiyanın bu müharibədən qalib çıxacağını iddia edir və bu fikirlər bir növ informasiya təbliğatı kimi də istifadə olunur.
Hazırda Ukraynanın Rusiyanı yanacaq və enerji böhranına salması, Krımın faktiki olaraq Rusiyadan təcridi və əhali köçü, Rusiyanın daxilində narazılıqların artması, xüsusilə Şimali Qafqazda və digər qeyri-rus regionlarda əhalinin narazılığının güclənməsi, Prezident Putinin ritorikasının dəyişməsi müharibənin nəticələrinin Moskva üçün kritik olduğunu göstərir. Hətta Belarus Prezidenti Lukaşenko Ukrayna Prezidenti Zelenskinin ultimatumuna tabe olaraq Rusiyaya texniki yardımını dayandırıb”.
Analitikin sözlərinə görə, artıq nəinki hərbçilər arasında artan narazılıq, ictimaiyyətdə də Putin hakimiyyətinə qarşı, kiçik də olsa, etirazlar başlayıb:
“Paytaxt Moskva, Sankt-Peterburq, Belqorod, Sibir regionunda narazılıqlarla bağlı xəbərlər var. Belə bir məqamda bütün bu proseslərə baxmayaraq, Amerika analitiklərinin, xüsusən də son günlər Donald Trampa yaxınlığı ilə seçilən bəzi analitiklərin Rusiyanın qələbəsi barədə danışmaları bir növ Donald Trampın Putinə siyasi borc qaytarması kimi qiymətləndirilə bilər. Belə ki, ABŞ-ın İranla memorandumun imzalanmasında Pakistanla yanaşı, Rusiyanın, Putinin İrana təsiri ilə Tramp administrasiyası müharibədən çıxmağa imkan əldə edib. Hərçənd, G7 görüşündən sonra Tramp Rusiya–Ukrayna müharibəsi məsələsində Avropa ölkələri ilə eyni mövqe sərgiləyərək Ukraynaya yardımın davam etdirilməsini dəstəkləsə də, Vaşinqtonun dəstəyi müşahidəçi mövqeyi ilə əvəzlənir”.
Şərhçi qeyd edib ki, Avropa da artıq ABŞ-nnin NATO öhdəliklərini ciddi qəbul etmir:
“Baxmayaraq ki, Almaniya, Böyük Britaniya, Fransa, Italiya və digərləri Avropanın müstəqil təhlükəsizlik blokunu yaratmağa çalışır, ancaq Türkiyə ilə də hərbi birliyə maraq göstərirlər. Rusiya üçün geri sayım özünü önə çıxarır. Moskva MDB, Aİİ ölkələrindən benzin idxalına belə nail ola bilməyib. Ancaq Hindistandan benzin idxalı barədə razılaşmanın əldə olunduğu deyilir. Bütün bunlar onu göstərir ki, Rusiya tarixi səhnəni tədricən tərk edir. Rusiya hərbi baxımdan hələ də böyük gücə malik olsa da, son dövrlərdə Ukraynanın apardığı hərbi əməliyyatlar və müharibənin faktiki olaraq Rusiya ərazisinə daşınması Putin hakimiyyəti üçün ciddi təhlükələr yaradıb”.
MCP rəsmisi Cənubi Qafqaz üzərində qurulan beynəlxalq logistik xətlərin gələcəyini, Ermənistanın təhlükəsizlik reallıqlarını və Rusiyanın regiona yönəlik hərbi-diplomatik təhdidlərini təhlil edib:
“Düşünürəm ki, əgər Ukrayna indiki hərbi üstünlüyünü qoruyub saxlaya bilsə, yaxın gələcəkdə təkcə Putin hakimiyyətinə qarşı təhlükə deyil, hətta Rusiyanın parçalanması məsələsi də perspektivdə gündəmə gələ bilər. Yox, əgər Rusiya Ukraynada ən azı status-kvo əldə edərsə, Rusiyanın yeni hədəflərindən birinin Cənubi Qafqaz olacağı ehtimalı çox yüksəkdir. Zənnimcə isə Rusiya üçün ən önəmli strateji istiqamət məhz Cənubi Qafqazdır. Rusiya xarici işlər nazirinin müavini Mixail Qaluzin Zəngəzur dəhlizi – TRIPP barədə Rusiyanın iştirakı olmadan layihənin həyata keçirilməsinin ciddi geosiyasi problemlər yaradacağını deyib. Bu isə özündə hərbi müdaxiləni ehtiva edən diplomatik təhdiddir”.
Başqan müavini bildirib ki, nəzəri baxımdan Rusiyanın TRIPP layihəsinə qoşulması mümkündür:
“Ancaq TRIPP Qərbin, xüsusən də ABŞ-ın siyasi-logistik layihəsidir və Çin amili Vaşinqton üçün əsas şərtlərdəndir. Rusiyanın Ukrayna müharibəsi onu Qərb layihəsinə buraxılmasını mümkünsüz edir. Rusiyanın iştirakı yalnız strateji nəzarət və idarəçilikdən kənarda, iqtisadi formatda mümkün ola bilər. Əgər TRIPP Azərbaycanı Naxçıvan və Türkiyə ilə birləşdirən marşrutu nəzərdə tutursa, Azərbaycan və Türkiyənin razılığı da mütləqdir. Əslində də Ermənistanın Rusiyadan tam uzaqlaşma ehtimalı da zəifdir. Bu da faktdır ki, Avropa Ermənistana heç bir təhlükəsizlik zəmanəti verə bilməz və çox güman ki, Ermənistanın mövcudluğu və təhlükəsizlik zəmanəti Türkiyədən asılı reallığa doğrudur.
Ancaq Rusiyanın NATO üzvü olan Baltikyanı ölkələrə və Polşaya blokun reaksiya ehtimalına görə hərbi müdaxiləsi o qədər də inandırıcı deyil”.
